کتاب تاریخ ادبیات ایران و جهان زبان فارسی

تاریخ زبان فارسی پیش از تازش اعراب

تاریخ زبان فارسی پیش از تازش اعراب

این بخش از نوشته که به تاریخ و پیشنه‌ی زبان پارسی که امروزه آن را برخی فارسی ( زبان فارسی ) می‌نامند، پیش از تاختن اعراب از سوی بیابان‌های حجاز به کشور ایران بزرگ ( شامل افغانستان، تاجیکستان، ازبکستان، ترکمنستان، جمهوری باکو یا همان اران، گرجستان، ارمنستان و کردستان عراق و سوریه و ترکیه ) می‌پردازد، برگرفته شده از کتاب «تاریخ ادبیات ایران و جهان» است. ( بخشی از نوشتار پارسی نویسی شده ). اکنون یک نقل قول جملات یا بازگویی از کتاب مورد نظر:

زبان فارسی و ارتباط خانوادگی آن

زبان ایران پیش از اسلام – که مادر و ریشه‌ی زبان امروز ایران است – پارسی ( فارسی ) نامیده می‌شود. این زبان از شاخه‌ی زبان هندواروپایی و به این گونه، با بیش‌تر زبان‌های جهان پیشرفته ( کهن و نو ) خویشاوند است. زبان فارسی از آغاز تا امروز، سه بخش جداگانه را پشت‌سر گذاشته است و به بیان دیگر، به سه دوره‌ی جداگانه بخش‌بندی می‌شود.

پارسی باستان

که در دوره‌ی هخامنشی رایج بوده و فرمان‌ها و نامه‌های شاهان به آن زبان نوشته می‌شه است.

زبان پارسی میانه یا پهلوی

می‌دانیم که زبان‌های ایرانی میانه به دو گروه بزرگ شرقی و غربی و هرکدام از این دو گروه، خود به دو شاخه‌ی شمالی و جنوبی بخش‌بندی می‌شوند: شاخه‌ی شمالی از گروه غربی را پهلوانیک ( پارتی ) و شاخه‌ی جنوبی از گروه غربی را پارسی میانه می‌گویند.

از شاخه‌ی شمالی یا پهلوانیک ( پارتی ) آثار زیادی در دست نیست، ولی از شاخه‌ی جنوبی ( پارسی میانه ) نگاشته‌ها و نوشته‌های فراوانی موجود است که برخی از آن‌ها در سده‌های نخستین پس از اسلام نوشته شده‌اند. بنابر پژوهش‌هایی که برخی از دانشمندان در زمینه‌ی نوشته‌های مانوی به‌دست آمده از تورفان ترکستان ( واقع در ناحیه‌ی سین‌کیان چین ) انجام داده‌اند، در این زبان شعر نیز وجود داشته است.

زبان فارسی نو

پس از ورود اسلام به ایران، زبان فارسی دگرگونی تازه‌ای را پشت‌سر گذاشت و با بهره گیری از دبیره ( خط ) عربی به مرحله‌ی نوینی گام نهاد که در اصلاح به آن فارسی نو ( دری ) گفته می‌شود.

معرفی کتاب

کتاب تاریخ ادبیات ایران و جهان (۱) ۱۳۸۶: ناشر شرکت چاپ و نشر کتاب‌های درسی ایران، نوشته محمد جعفر یاحقی و عبدالحسین فرزاد، ص ۱۲ و  ۱۳

کتاب تاریخ ادبیات ایران و جهان و زبان فارسی

کتاب تاریخ ادبیات ایران و جهان و زبان فارسی

شرح زندگی و ترجمه‌های صادق هدایت

شرح زندگی و ترجمه‌های صادق هدایت

در این نوشتار به بررسی شرح زندگی و ترجمه‌های صادق هدایت می‌پردازیم. (شرح زندکی به قلم خود هدایت). شوربختانه مردم صادق هدایت را بیش‌تر با نوشته‌های دروغین منسوب به وی که در شبکه‌های اجتماعی و پیام‌رسان‌های گوشی‌های همراه گسترش یافته می‌شناسند و ما کوشش می‌کنیم این رویه نادرست را تاجای ممکن بهبود بخشیم.

زندگی‌نامه‌ی صادق هدایت به خامه (قلم) خودش:

« من همان قدر از شرح حال خودم رَم می‌کنم که در مقابل تبلیغات امریکایی‌مآبانه. آیا دانستن تاریخ تولدم به درد چه کسی می‌خورد؟ اگر برای استخراج زایچه‌ام است، این مطلب فقط باید طرف توجّه خودم باشد. گرچه از شما چه پنهان، بارها از منجّمین مشورت کرده‌ام، اما پیش‌بینی آن‌ها هیچ وقت حقیقت نداشته.

از این گذشته، شرح حال من هیچ نکته‌ی برجسته‌ای در بر ندارد نه پیش آمد قابل توجهی در آن رخ داده نه عنوانی داشته‌ام نه دیپلم مهمی در دست دارم و نه در مدرسه شاگرد درخشانی بوده‌ام بلکه بر عکس همیشه با عدم موفقیت روبه‌رو شده‌ام. در اداراتی که کار کرده‌ام همیشه عضو مبهم و گمنامی بوده‌ام و رؤسایم از من دل خونی داشته‌اند به‌ طوری‌ که هر وقت استعفا داده‌ام با شادی هذیان‌ آوری پذیرفته شده‌است. روی‌ هم‌ رفته موجود وازده‌ی بی‌مصرف قضاوت محیط دربار‌ه ی من می‌باشد و شاید هم حقیقت در همین باشد. »

صادق هدایت – شرح زندگی به قلم صادق هدایت

برگردان نبشته‌های پهلوی از صادق هدایتصادق هدایت در کودکی با لباس سفید

همگان صادق هدایت را با مسائل حاشیه‌ای او می‌شناسند و در واقع شناخت چندانی از وی ندارند و تنها به بازگویی‌هایی که معمولا نادرست و به غلط از زبان و قلم صادق هدایت در شبکه‌های اجتماعی گسترش یافته بسنده می‌کنند و هیچ‌گاه زحمت خواندن کتاب‌های او و آشنایی سرراست با اندیشه‌‎ها و باورهای او را به خود نمی‌دهند. کم‌تر کسی تاکنون به عشق از دیدگاه صادق هدایت پرداخته و آن را خوانده و…

در اینجا پس از این بازگویی از هدایت پیرامون زندگی‌نامه‌اش به یک ویژه‌گی کم‌تر شناخته شده‌ی او می‌پردازیم. باید دانست که صادق هدایت در سفری که در سال ۱۳۱۵ به هندوستان داشت توانست زبان پهلوی (فارسی میانه) را از زبان‌شناسان پارسی (قوم ایرانی پارسیان هند) فرا بگیرد و با برگرداندن کتاب‌های پهلوی به زبان فارسی کنونی کمک بزرگی به فرهنگ ایران کند. از کتاب‌هایی که برگردان‌ها (ترجمه) آن از صادق هدایت در دست است، می‌توان به این موارد اشاره کرد:

۱- کارنامه‌ی اردشیر بابکان
۲- شهرستان‌های ایران
۳- گزارش کُمان شِکَن
۴- یادگار جاماسپ
۵- ماتیکان گُجَستَک ابالیش
۶- زند وَهومَن یسن
۷- آمدن شاه بهرام ورجاوند